مىكرو ئۈسكۈنىلەر ۋە تېخىمۇ ئۈنۈملۈكلازېرلار
رېنسسېلائېر پولىتېخنىكا ئىنستىتۇتىنىڭ تەتقىقاتچىلىرى بىر ئىجادىيەت ئىجاد قىلدىلازېر ئۈسكۈنىسىبۇ پەقەت ئىنسان چېچىنىڭ كەڭلىكىدەكلا بولۇپ، فىزىكا ئالىملىرىنىڭ ماددا ۋە نۇرنىڭ ئاساسىي خۇسۇسىيەتلىرىنى تەتقىق قىلىشىغا ياردەم بېرىدۇ. ئۇلارنىڭ داڭلىق ئىلمىي ژۇرناللاردا ئېلان قىلىنغان ئەسەرلىرى يەنە تېبابەتتىن تارتىپ ئىشلەپچىقىرىشقىچە بولغان ساھەلەردە ئىشلىتىلىدىغان تېخىمۇ ئۈنۈملۈك لازېرلارنى تەرەققىي قىلدۇرۇشقا ياردەم بېرەلەيدۇ.
بۇلازېربۇ ئۈسكۈنە فوتون توپولوگىيەلىك ئىزولياتور دەپ ئاتىلىدىغان ئالاھىدە ماتېرىيالدىن ياسالغان. فوتون توپولوگىيەلىك ئىزولياتورلار فوتونلارنى (يورۇقلۇقنى تەشكىل قىلىدىغان دولقۇنلار ۋە زەررىچىلەر) ماتېرىيالنىڭ ئىچىدىكى ئالاھىدە ئېغىزلار ئارقىلىق يېتەكلەپ، بۇ زەررىچىلەرنىڭ ماتېرىيالنىڭ ئۆزىدە تارقىلىپ كېتىشىنىڭ ئالدىنى ئالىدۇ. بۇ خۇسۇسىيەت سەۋەبىدىن، توپولوگىيەلىك ئىزولياتورلار نۇرغۇن فوتونلارنىڭ بىرلىكتە ئىشلىشىگە شارائىت ھازىرلايدۇ. بۇ ئۈسكۈنىلەر يەنە توپولوگىيەلىك «كۋانت سىمۇلياتورى» سۈپىتىدە ئىشلىتىلىشى مۇمكىن، بۇ تەتقىقاتچىلارنىڭ كىچىك تىپتىكى تەجرىبىخانىلاردا كۋانت ھادىسىسىنى - ماددىنى ئىنتايىن كىچىك دائىرىدە باشقۇرىدىغان فىزىكىلىق قانۇنىيەتلەرنى تەتقىق قىلىشىغا يول قويىدۇ.
«بۇفوتون توپولوگىيەسىبىز ياسىغان ئىزولياتور ئۆزگىچە. ئۇ ئۆي تېمپېراتۇرىسىدا ئىشلەيدۇ. بۇ چوڭ بىر بۆسۈش. ئىلگىرى بۇنداق تەتقىقاتلارنى پەقەت چوڭ، قىممەت ئۈسكۈنىلەر ئارقىلىقلا ۋاكۇئۇم ئىچىدىكى ماددىلارنى سوۋۇتۇشقا بولاتتى. نۇرغۇن تەتقىقات لابوراتورىيەلىرىدە بۇ خىل ئۈسكۈنىلەر يوق، شۇڭا بىزنىڭ ئۈسكۈنىمىز تېخىمۇ كۆپ كىشىلەرنىڭ لابوراتورىيەدە بۇ خىل ئاساسىي فىزىكا تەتقىقاتىنى قىلىشىغا شارائىت ھازىرلايدۇ، دېدى رېنسسېلائېر پولىتېخنىكا ئىنستىتۇتى (RPI) ماتېرىيال ئىلمى ۋە قۇرۇلۇش فاكۇلتېتىنىڭ ياردەمچى پروفېسسورى ۋە تەتقىقاتنىڭ باش ئاپتورى. تەتقىقاتنىڭ ئەۋرىشكە كۆلىمى نىسبەتەن كىچىك ئىدى، ئەمما نەتىجىلەر يېڭى دورىنىڭ بۇ ئاز ئۇچرايدىغان گېن كېسىلىنى داۋالاشتا كۆرۈنەرلىك ئۈنۈم كۆرسەتكەنلىكىنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. بىز بۇ نەتىجىلەرنى كەلگۈسىدىكى كلىنىكىلىق سىناقلاردا تېخىمۇ دەلىللەشنى ۋە بۇ كېسەللىككە گىرىپتار بولغان بىمارلار ئۈچۈن يېڭى داۋالاش ئۇسۇللىرىنى بارلىققا كەلتۈرۈشنى ئۈمىد قىلىمىز. تەتقىقاتنىڭ ئەۋرىشكە كۆلىمى نىسبەتەن كىچىك بولسىمۇ، نەتىجىلەر بۇ يېڭى دورىنىڭ بۇ ئاز ئۇچرايدىغان گېن كېسىلىنى داۋالاشتا كۆرۈنەرلىك ئۈنۈم كۆرسەتكەنلىكىنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ. بىز بۇ نەتىجىلەرنى كەلگۈسىدىكى كلىنىكىلىق سىناقلاردا تېخىمۇ دەلىللەشنى ۋە بۇ كېسەللىككە گىرىپتار بولغان بىمارلار ئۈچۈن يېڭى داۋالاش ئۇسۇللىرىنى بارلىققا كەلتۈرۈشنى ئۈمىد قىلىمىز.
تەتقىقاتچىلار يەنە مۇنداق دېدى: «بۇ يەنە لازېرنىڭ تەرەققىياتىدىكى چوڭ بىر قەدەم، چۈنكى بىزنىڭ ئۆي تېمپېراتۇرىسىدىكى ئۈسكۈنىمىزنىڭ چەكلىمىسى (ئۇنىڭ ئىشلىشى ئۈچۈن كېتىدىغان ئېنېرگىيە مىقدارى) ئىلگىرىكى توڭلىتىش ئۈسكۈنىلىرىگە قارىغاندا يەتتە ھەسسە تۆۋەن». رېنسسېلائېر پولىتېخنىكا ئىنستىتۇتىنىڭ تەتقىقاتچىلىرى يېڭى ئۈسكۈنىسىنى ياساش ئۈچۈن يېرىم ئۆتكۈزگۈچ سانائىتىدە ئىشلىتىلگەن مىكروچىپ ياساش تېخنىكىسىنى قوللانغان، بۇ تېخنىكا ئاتوم سەۋىيەسىدىن مولېكۇلا سەۋىيەسىگىچە بولغان ھەر خىل ماتېرىياللارنى قاتلام-قاتلام قىلىپ، ئالاھىدە خۇسۇسىيەتكە ئىگە ئىدىئال قۇرۇلمىلارنى يارىتىشنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.
ياساش ئۈچۈنلازېر ئۈسكۈنىسى، تەتقىقاتچىلار سېلېنىد گالىد (سېزىي، قوغۇشۇن ۋە خىلوردىن تەركىب تاپقان بىر خىل كىرىستال) نىڭ ئىنتايىن نېپىز تاختىلىرىنى ئۆستۈرۈپ، ئۈستىگە ئويۇلغان نەقىشلىك پولىمېرلارنى چاپلىدى. ئۇلار بۇ كىرىستال تاختىلار ۋە پولىمېرلارنى ھەر خىل ئوكسىد ماتېرىياللىرىنىڭ ئارىسىغا قىستۇرۇپ، تەخمىنەن 2 مىكرون قېلىنلىقتا، 100 مىكرون ئۇزۇنلۇقتا ۋە كەڭلىكتە (ئىنسان چېچىنىڭ ئوتتۇرىچە كەڭلىكى 100 مىكرون) بىر جىسىمنى ھاسىل قىلدى.
تەتقىقاتچىلار لازېر ئۈسكۈنىسىگە لازېر نۇرى چۈشۈرگەندە، ماتېرىيال لايىھىلەش يۈزىدە نۇرلۇق ئۈچبۇلۇڭ شەكىللىك نەقىش پەيدا بولدى. بۇ نەقىش ئۈسكۈنە لايىھىسى تەرىپىدىن بەلگىلىنىدۇ ۋە لازېرنىڭ توپولوگىيەلىك خۇسۇسىيىتىنىڭ نەتىجىسىدۇر. «ئۆي تېمپېراتۇرىسىدا كۋانت ھادىسىسىنى تەتقىق قىلالىشىمىز ھاياجانلىق بىر ئىستىقبال. پروفېسسور باۋنىڭ يېڭىلىق يارىتىش خىزمىتى ماتېرىيال ئىنژېنېرلىقىنىڭ بىزگە پەندىكى ئەڭ چوڭ سوئاللارنىڭ بەزىلىرىگە جاۋاب بېرىشكە ياردەم بېرەلەيدىغانلىقىنى كۆرسىتىپ بېرىدۇ» دېدى رېنسسېلائېر سانائەت ئىنستىتۇتى ئىنژېنېرلىق بۆلۈمىنىڭ مۇدىرى.
ئېلان قىلىنغان ۋاقىت: 2024-يىلى 7-ئاينىڭ 1-كۈنى